آشنایی با تعاریف و تجهیزات مورد استفاده در برق قدرت

آشنایی با تعاریف و تجهیزات مورد استفاده در برق قدرت

 

CTچون جریان خطوط زیاد می باشد و نمی توان مستقیما آن را اندازه گرفت با استفاده ازاین دستگاه از جریان نمونه برداری میکنند.این دستگاه به صورت سری در مدار قرار می گیرد.همچنین برای ایزوله شدن شبکه های فشار قوی از سیتم های اندازه گیری و حفاظت از این وسیله استفاده می شود.

CVT به موازات برقگیر این دستگاه نصب می گردد و علت استفاده آن برای سد کننده فرکانس 50 هرتز برای سیستم مخابراتی و اندازه گیری ولتاژ و محافظت برای رله ها مورد استفاده قرار می گیرد و فرق آن باPT این است که پی تی فقط برای اندازه گیری و حفاظت مورد استفاده قرار می گیرد.

PLC روشی است که سیگنال های مخابراتی را از یک پست یا نیروگاه توسط خطوط فشار قوی ارسال کرده و در پست یا نیروگاه دیگر دریافت می کنند.

 

PTچون ولتاژ خطوط زیاد می باشد و نمی توان مستقیما آن را اندازه گرفت با استفاده ازاین دستگاه از ولتاژ نمونه برداری میکنند.این دستگاه به صورت موازی در مدار قرار می گیرد.همچنین برای حفاظتی که نیاز به نمونه ولتاژ مانند رله های ولتاژی مانند رله های اندر ولتاژ یا آور ولتاژ و رله دیستانس دارد استفاده می شود.

REFرلهاین رله مشابه رله دیفرانسیل می باشد و برای اتصالیهای فاز با زمین در داخل ترانس به کار می رود و به طور جداگانه در دو طرف ترانس نصب می شود.

SF6 کلیدکلیدی که در آن برای خاموش کردن جرقه ناشی از قطع و وصل از گاز خاموش کننده ای استفاده می شود که آن گاز SF6 نامیده می شود. V.A برای نشان دادن قدرت ترانس از واحد ولت آمپر استفاده می شود.(توان ظاهری) V.A.R واحد اندازه گیری توان راکتیو می باشد.

استراکچراستراکچر پایه های فلزی که نگهدارنده تجهیزات در پست می باشند.

 

آلارمبه محض عملکرد رله یا به وجود آمدن شرایط غیر عادی در مدار این دستگاه با به صدا در آوردن آژیر اپراتور را از وجود شرایط غیر عادی مطلع می کند. آمپرواحد اندازه گیری جریان آمپر می باشد.

آمپرمتربرای اندازه گیری جریان از آمپرمتر استفاده می شود که این دستگاه به صورت سری در مدار قرار می گیرد.

اونت رکوردردستگاهی است که وقایع وحادثه هارادر پستها ثبت می کند.

اینکامینگورودی ترانس می باشد.(خروجی اصلی ترانس که کلیه فیدرهای خروجی از آن تغذیه می شوند).

اینتر لاکبرای جلوگیری ازمانور اشتباه معمولا بین سکسیونرها و بریکر چفت و بست مکانیکی یا الکتریکی قرار می گیرد.که از آن به عنوان اینترلاک نام برده می شود.

اینورتراین دستگاه ولتاژ مستقیم را به متناوب تبدیل می کند. مورد استفاده آن برای مصارف اضطراری و پر اهمیت در پست می باشد.

باطریبه مجموعه ای از سلول ها که در آنها فعل و انفعالات الکترو شیمیایی قابل رفت و برگشت صورت می گیرد باطری می گویند که هر سلول متشکل از صفحات مثبت و منفی و ماده ای بنام الکترولیت که محلول از 8 قسمت آب و 3قسمت اسید سولفوریک غلیظ می باشد.

باطری خانهمحل قرار گرفتن باطری در پست را باطریخانه گویند.

برقگیربه منظور حفاظت از شبکه در مقابل اضافه ولتاژها وتخلیه آنها به زمین از برق گیر استفاده می شود .اضافه ولتاژهائی که در شبکه ایجاد می شوند یا ناشی از عوامل خارجی بوده نظیر ساعقه ویا ناشی از اختلالات داخلی سیستم نظیر– قطع ناگهان بار-. سوئیچینگ- اتصال کوتاه،عدم تنظیم ریگلاتوری ولتاژ وغیره .برقگیر در ابتدای پست وطرفین ترانس و در شبکه توزیع در ابتدای خط و در مسیر خط نصب می شود.

بریکرکلید قدرتی است که در موقع لزوم جریان عادی شبکه ودر موقع خطا جریان اتصال کوتاه وجریان زمین را سریع قطع نماید این کلید قطع جریان را در یک فضای عایق انجام می دهد بنابراین این کلید میتواند در زیر بار قطع کند.

کپسول اطفاء حریقکپسول هایی که در پست نصب گردیده و در داخل آن مواد خاموش کننده آتش مانند پودر و گاز می باشد و برای خاموش کردن انواع آتش از آن استفاده می شود. بی سیمبی سیم دستگاهی که برای ارتباطات صوتی استفاده می شود.

پارالل کردن ترانس یا ژنراتوریعنی موازی کردن دو ترانس فورماتور یا دو ژنراتور با هم که هدف از پارالل کردن بالا بردن ضریب اطمینان شبکه و تعدیل بار بین خطوط و ترانس ها وژنراتورها و استفاده مناسب از قدرت و ظرفیت تجهیزات می باشد.

پستمحلی که در آنجا تبدیل ولتاژ انجام گرفته یا کلید زنی صورت می پذیرد.

پلاک ترانسپلاکی است که بر روی ترانس نصب می شود و اطلاعاتی را در مورد ترانس از قبیل ضریب قدرت سیم بندی ترانس سال ساخت کشور سازنده ولتاژ وجریان نامی و...را نشان می دهد.

تپ چنجروسیله ای است که با تغییر دادن سبب تغییر ولتاژ خروجی ترانس می گردد.این وسیله بیشتر در طرف فشار قوی ترانس نصب می شود.

ترانس مصرف داخلیبرای مصرف داخلی پست(،روشنایی،شارژر،تغذیه رله ها وتجهیزات ارتباطات راه دوراز این ترانس) استفاده می شود.

ترانس نولسازبه منظور ایجاد نقطه نول مصنوعی و در طرف مثلث ترانس ها و حفاظت ثانویه ترانس از ترانس نولساز استفاده می شود. ترانسفورماتوروسیله ای است که انرژی الکتریکی توسط القاء متقابل تبدیل می کنند و می تواند ولتاژ کم را به زیاد و بالعکس تبدیل نماید.

ترمومتربرای اندازه گیری درجه حرارت از این دستگاه استفاده می شود

تست پلاکترمینال هایی است که در مواقع تست و تنظیم رله ها مورد استفاده قرار می گیرد تا نیازی به قطع بریکر نباشد

. استیکوسیله عایقی است برای باز یا بستن فیوز کتد یا گراند سیار از آن استفاده می شود. خازنجهت بالا بردن ولتاژ،جهت جبران بار راکتیو که در پستهای فوق توضیع استفاده میگردد.

خط انتقالجهت انتقال جریان برق،جهت تبادل اطلاعات و جهت تبادل پیام با نصب سیستم PLC

دیسپاچینگمرکز کنترل پستهای انتقال و نیروگاهها میباشد.(ثبت وقایع ایستگاهها،فرمان قطع و وصل ،روئیت مقادیر (جریان و ولتاژو...)).از وظائف آنهاست

دیزلخانهجهت تامین مصرف داخلی پست در زمانی که پست بی برق شده باشد

دیفکتدر صورت به وجود آمدن اشکالی در تجهیزات جهت رفع عیب آن این برگ تکمیل و به گروه تعمیرات ارجاع داده می شودتا رسیدگی گرددو رفع عیب شود. رادیاتور ترانسمخزنی است که در آن آب یا روغن در حال گردش وجود دارد که در اثر گردش دررادیاتورآب یا روغن خنک شده و باعث خنک شدن ترانس می شود.

راکتوربه منظور کاهش ولتاژ شبکه در مواقع افزایش ولتاژ شبکه(غیر عادی شدن ولتاژ) از راکتورها که جذب کننده بار راکتیو هستند استفاده می گردد.( جهت کاهش ولتاژ).

رله استند بایوقتی که یک اتصال زمین بر روی فیدرهای خروجی باقیمانده و حفاظت فیدرهای مذکور عمل نکند این رله به عنوان پشتیبان حفاظت ها عمل کرده وفرمان قطع را به طرف اولیه و ثانویه ترانس داده و باعث خارج شدن ترانسمی شود.

رله بوخهلتساین رله بین مخزن ترانس و کنسرواتور نصب می گردد.در اتصالی های شدید داخلی ترانس گازهای زیاد همراه با جهش روغن ایجاد شده که فشار حاصله در رله بوخهلتس باعث عملکرد رله و تریپ ترانس می شود.

رله تانک پروتکشنبرای حفاظت ترانس در مقابل اتصالی با بدنه از آن استفاده می شود.

رله جریان زمینرله ای است که مانند رله جریان زیاد عمل می کند و اتصالیهای فاز به زمین را تشخیص داده و عمل می کند. رله جریان زیادوقتی که جریان ورودی رله از ستینگ آن بالاتر رود این دستگاه بدون تاخیر فرمان لازم را صادر می کند.

رله جهتیاز جنس رله های توانی می باشند که بر اساس زاویه بین بردارهای ولتاژ وجریان عمل می کند.مانند رله جریان توان که برای جلوگیری کردن از موتوری شدن ژنراتور به کار می رود.

رله حفاظتیدستگاهی که به طور خودکار جهت تشخیص خطا در شبکه، حس کردن خطا،نشان دادن خطا وفرمان جدا کردن بخش معیوب بکار می رود.

رله دیستانساز لحاظ هر پست هر نقطه از شبکه دارای یک امپدلنس می باشد.که با به وجود آمدن خطا جای این نقاط در صفحه جابجا می شود باشناسایی جابجایی این نقاط می توان به خطا پی برد وآن را شناسایی کرد.این رله معمولا دارای سه ناحیه عملکرد می باشدو بر روی خطوط انتقال نصب میگردد و نقطه اتصالی بوجود آمده بر روی خط را مشخص می نماید

رله دیفرانسیلبا نمونه برداری از جریانهای دو طرف ناحیه حفاظت شده و مقایسه آن با یک مقدار مشخص شده می تواند خطا را شناسایی و فرمان لازم را صادر کند.

رله ریکلوزراین رله بر روی خطوط نصب میگردد تا درهنگام قطع در صورتی که علت قطع گذرا و لحظه ای بوده بعد از مدت زمان تعریف شده روی آن فرمان وصل را به صورت اتوماتیک صادرنماید.

رله فشار شکندر صورتیکه فشارروغن یا گاز از حد تعریف شده بیشتر شود این رله باعث تخلیه اضافه فشار می شود.

رله های توانیاین رله ها بر اساس توان عمل می کنند به عنوان مثال رله هایی که جهت توان را اندازه گیری می کنندیا رله هایی که توان اکتیو و راکتیو را اندازه گیری می کند.

رله کمبود ولتاژاین رله هنگامی عمل می کند که ولتاژاز مقدار نامی پایین تر بیاید.معمولا آن را روی 80% مقدار نامی تنظیم می کنند.

سکسیونرسر خطجهت باز کردن خط از پست در صورتی که جریان از روی خط برداشته شده باشد و بریکر در ایستگاه مربوطه قطع باشد.

سکسیونرکلید قدرتی است که برای قطع و وصل ولتاژبه کار می رود این کلید نمی تواند جریان برق را در زیر بار قطع کند.

سکسیونر ارتبه منظور ایمنی افرادی که روی خط انتقال و تجهیزات پست کار می کنند و همچنین تخلیه بارهای باقی مانده روی خطوط در ابتدای خطوط وپست های فشار قوی از سکسیونر ارت استفاده می شود.

سکسیونر بای پاسسکسیونری است که برای ارتباط بین دو باس بار از آن استفاده می کنند.

سیستم خنک کنندگی ترانسجهت کاهش درجه حرارت ترانس ها و افزایش بازدهی و راندمان ترانسها از سیستم خنک کنندگی مختلفی بسته به قدرت و نوع ترانسها به کارگرفته می شود

سیلیکاژلجهت جلو گیری از نفوظ رطوبت به ترانس ها از سنگ سیلیکاژل استفاده می شود در حالت عادی رنگ آن آبی می باشد و در صورت تغییر رنگ آن باید تعویض گردد.

شین یا باس بارتمام سیم ها و کابل های یک نیروگاه یا ایستگاه که ولتاژ مساوی دارند با یک شمش یا باسبار در هر فاز به هم متصل می شوند و سپس با تبدیل ولتاژتوسط ترانسفورماتور به ولتاژدیگر تبدیل و به باسبارهای دیگر منتقل می شود.

صفحات هم پتانسیلشبکه های آهنی هستندکه زیر پای اپراتورها در بعضی نقاط مانند زیر سکسیونرها و بریکرها برای از بین بردن ولتاژ تماس مورد استفاده قرار می گیرد.

صفحه آلارمصفحه ای است که دارای چراغهایی در هر خانه است که در آن عملکر رله ها و تجهیزات حفاظتی نشان داده می شود و به محض عمل کردن رله چراغ مربوط به آن رله در صفحه آلارم روشن می شود.

ضریب قدرتضریب قدرت یا کسینوس فی ،کسینوس زاویه بین بردار توان اکتیو و توان ظاهری می باشد.

فاز متروسیله است که دارای لامپ مخصوص می باشد و با تماس با خطوط انتقال با روشن یا خاموش شدن این لامپ می توان به برقدار یا بی برق بودن خط پی برد.

فالت رکوردردستگاهی است که برای ثپت کردن خطاهای به وجود آمده ازآن استفاده می شود.این دستگاه خطا ها را به صورت نموداری ثبت می کند.

فایر باکسشامل یک جعبه می باشد جهت اتفا حریق که در داخل آن یک قرقره بزرگ و یک سر لوله با تعداد معینی لوله نواری در اندازه 20 متری وجود دارد این جعبه به صورت عمودی یا افقی نصب می شود.و بهترین فاصله برای نصب ان در داخل از کف تقریبا 70 سانتی متر است.

فرم اجازه کارمسئول ایستگاه با روئیت فرم درخواست انجام کار که به تایید گروه تعمیرات ،بهره برداری،دیسپاچینگ رسیده باشد فرم اجازه کار صادر می نماید و مشخص کننده محل های قطع تجهیزات همراه با حصار کشی و قفل تجهیزات خاموش شده تحویل گروه تعمیرات می نماید.

فرم درخواست انجام کاراین فرم دارای سه قسمت 1-درخواست گروه تعمیرات 2-تایید بهره برداری3-تایید دیسپاچینگ می باشد که در تاریخ مشخص شده و مدت زمان انجام کار و مشخص شدن تجهیزاتی که قطع شوند می باشد و توسط گروه تعمیرات به ایستگاه آورده می شود.

فرکاس متربرای اندازه گیری فرکانس شبکه از فرکانس متر استفاده می شود.این دستگاه به صورت موازی در مدار نصب می شود واحد فرکانس هرتز می باشد.

فرکانستعداد سیکل های صورت گرفته را در مدت زمان یک ثانیه فرکانس گویند. واحد فرکانس هرتز می باشد

فنوسیله ای است که با انرژِی الکتریکی هوا را به سمت ترانس می دمد تا ترانس خنک شود.

فن ترانسوسیله ای است که جهت خنک کردن سیم پیچ ترانس ازآن استفاده می شود و به دو صورت اتوماتیک و دستی در مدار قرار می گیرد.

قدرت نامی ترانسقدرت اسمی ترانس مساوی حاصل ضرب جریان ثانویه اسمی و ولتاژ ثانویه اسمی می باشد. مقادیر استاندارد قدرت اسمی عبارتند از 2.5-5-10-15-30

کارت حفاظت دستگاهکارتی که برای حفظ دستگاه از آسیب بیشتر وپایداری شبکه برق و جلوگیری از صدمات جنبی مورد استفاده قرار می گیرد.کاربرد آن در زمانی است که مسئول ایستگاه وضعیت نا مطلوبی را مشاهده کند،برای جلوگیری از صدمات بیشتر این کارت صادر می شود و بر روی کلید قطع و وصل تجهیز قرار می گیرد.

کارت حفاظت شخصیکارتی که برای صدور آن عملیات بی برق شدن و جداسازی صورت می گیرد،درنتیجه این عملیات محیط کار ایمن می شود.مورد کاربرد آن زمانی است که گروههای تعمیراتی تصمیم به تعمیر بخشی از سیستم را می گیرندبا تکمیل کارت با هماهنگی امورهای ذیزبط بدون انرژی برق گردیده و با حصارکشی تحویل گروه متقاضی می گردد.

گراند سیاردر مواقعی مانند کار گروه تعمیرات بر روی خطوط بعد از بی برق کردن خط ها،جهت اطمینان از بی برق بودن خط و تخلیه بار های الکتریکی احتمالی به زمین از گراند سیار استفاده می کنند.

گروه برداریاتصالات مختلف برای ترانس وجود دارد که به 4 گروه عمده تقسیم می شود ، که طرف فشار قوی ترانس با حرف بزرگ ،طرف فشار ضعیف با حرف کوچک و عدد نشان داده شده که در عدد 30 ضرب می شود و حاصل ضرب بدست آمده نشان دهنده زاویه اختلاف فاز بین ولتاژهای طرف اولیه و ثانویه ترانس می باشد.

گیج روغنبرای نشان دادن سطح روغن ترانس از این دستگاه که بر روی ترانس نصب است استفاده می شود.

لاین تراپاین دستگاه سیم پیچ قطوری است که با یک خازن موازی شده است و در داخل سیم پیچ استوانه شکل قرار دارد و با آن موازی است و چون خازن با سیم پیچ موازی می باشد فقط در یک فرکانس خاص بنام فرکانس تشدید جریان مینیمم می شود.اگر مقدار سلف و خازن را طوری انتخاب کنیم که فرکانس تشدید روی فرکانس کاربر بیفتد، آنوقت سیگنال های مخابراتی چون جریان خیلی کم می شود نمی تواند وارد پست شودولی برق فشار قوی (50 هرتز) چون جریانش خیلی بالا است وارد پست می شود.

مقرهبرای اتصال هادی های خطوط انتقال به دکل های که دارای ولتاژ زیادی نسبت به بدنه دکل و نسبت به یکدیگر می باشند از وسایل مجزا کننده استفاده می شود.که این وسایل عمدتا به صورت مقره استفاده می شود.

میتردستگاهی است که برای اندازه گیری ولتاژ،جریان،بار اکتیو،راکتیو ،فرکانس و....استفاده می شود.

نسبت تبدیلکمیت الکتریکی که برای تبدیل ولتاژ یا جریان به مقادیر کمتر یا بیشتر مورد نظر مورد استفاده قرار می گیرد.

نمراتور برقگیرسنجش تعداد عملکرد برق گیر را نشان می دهد که به منظور تخمین باقی مانده عمر برقگیر و تعیین محل عبور خط از نظر تعداد دفعات رعد و برق و اضافه ولتاژها از آن استفاده می شود.

هرتزواحد اندازه گیری فرکانس هرتز می باشدواتواحد اندازه گیری توان اکتیو می باشد.

وات متربرای اندازه گیری توان حقیقی یا اکتیو از وات متر استفاده می شود.وات متر یک سیم پیچ جریان که به طور سری در مدار قرار می گیرئ و در یک سیم پیچ ولتاژ که به صورت موازی در مدار قرار می گیرد، می باشد.

ولتواحد اندازه گیری ولتاژ می باشدولت متربرای اندازه گیری ولتاژ ، باید ولت متر را به صورت موازی با آن قرار داده، در صورتی که بخواهیم ولتاژ شبکه را در تابلو اندازه گیری کنیم بایستی دو سر ولت متر را در شبکه فشار ضعیف به شین های مورد نظر و در مورد شبکه های فشار قوی از طریق ثانویه ترانس ولتاژها به ولت متر اتصال دارد.

ولتاژ یا جریان نامیحداکثر ولتاژ یا جریانی است که در حالت کار نرمال سیستم به شبکه اعمال شده و تجهیزات می توانند به طور دائم آن را تحمل نمایند.

کابلهر نوع هادی که بتواند جریان برق را از داخل خود عبور داده و توسط مداری از محیط اطراف خود عایق شده باشد بطوریکه ولتاژ روی سطح عایق نسبت به زمین برابر صفرو سطح سیم یا هادی نسبت به زمین دارای ولتاژ فازی باشد کابل نامیده می شود.

کارت احتیاطکارتی است که برای صدور آن عملیات بی برق شدن وجداسازی صورت نمی گیرد،در نتیجه هیچ حفاظتی را تضمین نمی کند.کاربرد آن در شرایطی است که گروههای یی در کنار خطوط گرم می خواهند مشغول به کار شوند این کارت توسط متقاضی از ایستگاه درخواست می شود و مفهوم آن اینست که اگر حین کار گروه در طول خط،کلید خط در ایستگاه قطع شد کلید خط در ایستگاه بدون هماهنگی با متقاضی صدور کارت نباید وصل گردد.

کارت فرم ضمانتنامهکارتی که برای صدور آن عملیات بی برق شدن و جداسازی صورت می گیرد،درنتیجه این عملیات محیط کار ایمن و تضمین می شود.کاربرد این کارت زمانی است که گروههای تعمیراتی تصمیم به تعمیربخشی از سیستم را می گیرند. بعد از تکمیل کارت این بخش با هماهنگی امورهای ذیربط و بدون انرژی نمودن قسمت های الکتریکی و غیر فعال نمودن قسمت های مکانیکی و با حصار کشی و قفل به تجهیزات تحویل گروه متقاضی می شود.

کسینوس فی متردر نیروگاه ها و کارخانجات بزرگ باید ضریب قدرت مدار تحت کنترل باشد که برای اندازه گیری آن از کسینوس فی متر استفاده می شود.این دستگاه دارای دو سیم پیچ متحرک و یک سیم پیچ ثابت می باشد.سیم پیچ ثابت سر راه جریان و سیم پیچ های متحرک به صورت موازی در مدار قرار می گیرند.

کمپرسوربرای فشرده شدن هوا و ذخیره شدن در یک تانک مورد استفاده قرار میگیرد تا با صدور فرمان به میله متحرک کلید منتقل شود و باعث قطع و وصل کلید های نوع خلا شود.

کنتاکتورکلید های الکترو مغناطیسی هستند که مهمترین جزء مدارهای فرمان می باشند که تشکیل شده از یک مغناطیس الکتریکی که یک قسمت از هسته آن متحرک بوده و توسط فنری از قسمت ثابت جدا نگه داشته می شود و یک سری کنتاکت عایق شده از یکدیگر به آن متصل می باشند و با آن حرکت می کنند.

کنتوربرای اندازه گیری انرژی اکتیو و راکتیو از کنتورها استفاده می شود.اتصال کنتورها در شبکه فشار ضعیف به صورت مستقیم و در شبکه های ولتاژ بالا از طریق ترانس های ولتاژ وجریان انجام می گیرد.

کنورتوراین دستگاه ولتاژمتناوب را به مستقیم تیدیل می کند.مورد استفاده آن برای یکسو سازها و شارژر می باشد.

کوپلینگکلید قدرتی است که برای ارتباط دو باس سکشن از آن استفاده می شود.

TCS رلهرله نظارت کننده برعملکرد قطع و وصل بوبین می باشد.

نقشه تک خطینقشه تک خطی نقشه تک خطی تجهیزات کل ایستگاه می باشد.که شماره دیسپاچینگی آن با موقعیت نصب آن در نقشه مشخص شده است.

 

  1. هیچ نظری تا کنون برای این مطلب ارسال نشده است، اولین نفر باشید...

    نوشتن دیدگاه

بالا